ಧ್ವಜವೆಂದರೆ ಬಣ್ಣದ ಬಟ್ಟೆ ಅಥವಾ ವಸ್ತುವಿನ ತುಂಡು, ಇದನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯ ಚಿಹ್ನೆಯಾಗಿ ಅಥವಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಶೃಂಗಾರದ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಧ್ವಜಗಳು ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಂದರಿಂದ ಅಥವಾ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತವೆ.
ಧ್ವಜಗಳು ದೇಶದ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಮಹತ್ವಪೂರ್ಣ ಭಾಗವಾಗಿವೆ. ಅವು ದೇಶ ಹಾಗೂ ಅದರ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ ಪ್ರಾತಿನಿಧಿಕ ಚಿಹ್ನೆಗಳಾಗಿವೆ. ಧ್ವಜಗಳು ಜನರನ್ನು ಏಕತೆಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ದೇಶದ ಪ್ರತಿಕ ಚಿಹ್ನೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ದೇಶದ ಧ್ವಜಗಳಿಗೆ ಗೌರವದಿಂದ ವರ್ತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ದೇಶಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಧ್ವಜಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷ ಅರ್ಥ ಹೊಂದಿರುವ ಬಣ್ಣಗಳು ಅಥವಾ ಆಕಾರಗಳಿಂದ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ.
ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವು ಅಪಾರ ಮಹತ್ವ ಹೊಂದಿದೆ. ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 1947ರ ಜುಲೈ 22ರಂದು ಸಂವಿಧಾನ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.
ಭಾರತದ ಧ್ವಜವು ತನ್ನ ನಾಗರಿಕತೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜವು ಸಮಾನ ಅಗಲದ ಮೂರು ಬಣ್ಣಗಳ ಸಮಾನಾನುಪಾತದ ಆಯತಾಕಾರದ ಫಲಕವಾಗಿದ್ದು, ಮೇಲಿನ ಭಾಗ ಕೇಸರಿ, ಮಧ್ಯಭಾಗ ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ಕೆಳಭಾಗ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೇವಿ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಅಶೋಕ ಚಕ್ರವಿದೆ. ಕೇಸರಿ ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಬಿಳಿ ಶುದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಸತ್ಯದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಹಸಿರು ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇರುವ ೨೪ ಕಿರೀಟಗಳ ಅಶೋಕ ಚಕ್ರ ಧರ್ಮಚಕ್ರವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಧ್ವಜದ ಗಾತ್ರ 3:2 (ಮೂರು ಭಾಗ ಉದ್ದ, ಎರಡು ಭಾಗ ಅಗಲ) ಎಂಬ ಅನುಪಾತದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಧ್ವಜವನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಮಾತ್ರ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಬೇಕು.
ನಮ್ಮ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವನ್ನು ಬಳಸುವಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕಾದ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು:
1. 1950ರ "ಚಿಹ್ನೆ ಮತ್ತು ಹೆಸರಿನ (ಅನೌಚಿತ ಬಳಕೆ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ) ಕಾಯ್ದೆ" ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಳಸಬಾರದು. |
2. ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ವಸ್ತುವಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಧ್ವಜವನ್ನು ಮಡಿಸಬಾರದು. |
3. ಸರ್ಕಾರದ ಸೂಚನೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಧ್ವಜ ಎತ್ತುವ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಅರ್ಧಧ್ವಜ ಎತ್ತಬಾರದು. |
4. ಯಾವುದೇ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ಅತ್ಮೀಯರ ಅಂತಿಮ ಸಂಸ್ಕಾರ ಸೇರಿದಂತೆ, ಪಾರ್ದಾದಾಗಿ ಬಳಸಬಾರದು. |
|
5. ಯಾವುದೇ ಉಡುಪು ಅಥವಾ ಯೂನಿಫಾರ್ಮಿನ ಭಾಗವಾಗಿ ಬಳಸಬಾರದು. ಹಾಸಿಗೆ ಹೊದಿಕೆ, ರುಮಾಲು, ಟವಲ್ ಅಥವಾ ಬಟ್ಟೆಯ ಮೇಲೆ ಮುದ್ರಿಸಲು ಅಥವಾ ಹೊಲಿಸಲು ಸಹ ಅನುಮತಿಸುವುದಿಲ್ಲ. |
6. ಧ್ವಜದ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಕಾರದ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹಾಕಬಾರದು. |
7. ಯಾವುದೇ ವಸ್ತು ಹಿಡಿಯಲು, ಸಾಗಿಸಲು ಅಥವಾ ಒಪ್ಪಿಸಲು ಧ್ವಜವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಬಾರದು. ಆದರೆ ಗಣರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನಾಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಧ್ವಜದ ಒಳಗೆ ಹೂವಿನ ರೇಖೆ ಇಡುವುದರಲ್ಲಿ ತೊಂದರೆಯಿಲ್ಲ. |
8. ಧ್ವಜವನ್ನು ಭಾಷಣ ಮಾಡುವ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಹಾಸುವಿಕೆಗಾಗಿ ಅಥವಾ ಸ್ಪೀಕರ್‌ ಡೆಸ್ಕ್‌ ಮೇಲೆ ಮುಚ್ಚಲು ಬಳಸಬಾರದು. |
9. ಧ್ವಜ ಭೂಮಿಗೆ, ನೆಲೆಗೆ ಅಥವಾ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ತಳದಲ್ಲಿ ಬೀಳುವಂತಾಗಬಾರದು. |
10. ವಾಹನ, ರೈಲು, ನೌಕೆ ಅಥವಾ ವಿಮಾನದ ಮೇಲ್ಭಾಗ, ಬದಿಯ ಭಾಗ ಅಥವಾ ಹಿಂದೆ ಹಾಸಲು ಧ್ವಜವನ್ನು ಬಳಸಬಾರದು. |
11. ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಮುಚ್ಚಲು ಧ್ವಜವನ್ನು ಬಳಸಬಾರದು. |
|
12. ಧ್ವಜವನ್ನು ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣದ ಭಾಗವನ್ನು ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಂತೆ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬಾರದು. |
13. ಪ್ರತಿಮೆ ಅನಾವರಣದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಧ್ವಜವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬೇಕು, ಪ್ರತಿಮೆ ಅಥವಾ ಸ್ಮಾರಕವನ್ನು ಮುಚ್ಚಲು ಬಳಸಬಾರದು. |
ಸಾರ್ವಜನಿಕರು, ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಅಥವಾ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜದ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಗೌರವಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಯಾವುದೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ (ಸಾಮಾರಂಭಿಕ ಅಥವಾ ಇತರ) ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸಬಹುದು/ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬಹುದು.
1. ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದಾಗ ಅದು ಗೌರವದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಇರಬೇಕು. |
2. ಹಾನಿಗೊಂಡ ಅಥವಾ ಅಸ್ಥಿರವಾದ (ಚೀಲೆಯಾದ) ಧ್ವಜವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬಾರದು. |
3. ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವನ್ನು ಯಾವುದೇ ಇತರ ಧ್ವಜದೊಂದಿಗೆ ಒಂದೇ ಕಂಬದಿಂದ ಹಾರಿಸಬಾರದು. |
|
4. ಯಾವುದೇ ವಾಹನದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸುವುದನ್ನು ಈ ಸಂಹಿತೆಯ ಭಾಗ 3 ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 8 ರ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಮಾತ್ರ ಮಾಡಬೇಕು. |
5. ಧ್ವಜವು ಭಾಷಣ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾದರೆ, ಧ್ವಜವು ಭಾಷಣಗಾರನು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ಮುಖವಿರಿಸಿದಾಗ, ಅವನ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲ್ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಿರಬೇಕು. |
6. ಧ್ವಜವನ್ನು ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಸಮತಟ್ಟಾಗಿ ಮತ್ತು ಅಡ್ಡವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದಾಗ ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿರಬೇಕು. ಧ್ವಜವನ್ನು ಲಂಬವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದರೆ, ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣವು ಧ್ವಜದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕು (ಅಂದರೆ ಧ್ವಜದ ಎದುರಿನ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಎಡಬದಿಯಲ್ಲಿ). |
7. ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಾಗಿ ಅಥವಾ ಅದರ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೆ ಧ್ವಜ ಅಥವಾ ಬಟ್ಟೆ ಟೋಕಿ ಇರಬಾರದು. ಧ್ವಜದ ಕಂಬದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೂಗಳು, ಮಾಲೆಗಳು ಅಥವಾ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಇರಬಾರದು. |
8. ಧ್ವಜವನ್ನು ಅಲಂಕಾರದ ಭಾಗವಾಗಿ, ಲೀಲಾಲಾಟದ ಬಟ್ಟೆಯಂತೆ ಅಥವಾ ಯಾವುದಾದರೂ ಅಲಂಕಾರಿಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಸಬಾರದು. |
9. ಮುಖ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಥವಾ ಕ್ರೀಡಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಜನರು ಕಾಗದದ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಆಲೋಚನೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ, ಈ ಕಾಗದದ ಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ನಂತರ ನೆಲಕ್ಕೆ ಎಸೆದು ಅಥವಾ ಎಸೆಯಬಾರದು. ಗೋಪ್ಯವಾಗಿ ಧ್ವಜದ ಗೌರವಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ನಾಶಪಡಿಸಬೇಕು. |
10. ಧ್ವಜವನ್ನು ಹೊರಗೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದಾಗ, ಹವಾಮಾನ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಸುನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಸೂರ್ಯೋದಯದಿಂದ ಸಂಜೆ ಸೂರ್ಯಾಸ್ತದವರೆಗೆ ಹಾರಿಸಬೇಕು. |
11. ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾನಿಯಾಗುವಂತಹ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬಾರದು ಅಥವಾ ಕಟ್ಟಬಾರದು. |
12. ಧ್ವಜ ಹಾನಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಮಸಿ ಆಗಿದ್ದರೆ, ಅದನ್ನು ಗೋಪ್ಯವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶಪಡಿಸಬೇಕು – ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ ಸುಟ್ಟುಹಾಕುವ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಧ್ವಜದ ಗೌರವಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ. |
ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವನ್ನು ಇತರೆ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಧ್ವಜಗಳೊಂದಿಗೆ ನೇರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವಾಗ, ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವು ಎಲ್ಲವಕ್ಕಿಂತ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿರಬೇಕು; ಅಂದರೆ ಧ್ವಜಗಳ ಸಾಲಿನ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರತ್ತ ಮುಖಮಾಡಿದ ವೀಕ್ಷಕರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವು ಅವರ ಬಲತುದಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಬೇಕು. ಈ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಭಾರತ್ ಸ್ಕೌಟ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಗೈಡ್ಸ್ ಧ್ವಜವು ಆಕಾಶ ನೀಲಿರಂಗಿನದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಧ್ವಜದ ಉಲ್ಬಣದ ಚಿಹ್ನೆ "ಫ್ಲರ್-ಡೆ-ಲಿಸ್" ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ "ಟ್ರೆಫಾಯ್ಲ್" ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಟ್ರೆಫಾಯ್ಲ್‌ನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ "ಅಶೋಕ ಚಕ್ರ"ವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಫ್ಲರ್-ಡೆ-ಲಿಸ್ ಚಿಹ್ನೆಯು ಸ್ಕೌಟ್ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಟ್ರೆಫಾಯ್ಲ್ ಗೈಡ್ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಅಶೋಕ ಚಕ್ರವು ಭಾರತದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದ್ದು, ಆಡಂಬರದ ತಿರ್ಷ್ಕೃತವಾದ ಲಂಬಪಟ್ಟಿ ಜಗತ್ತಿನ ಸಹೋದರತೆ/ಸಹೋದರಿಯರ ಭಾವನೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಚಿಹ್ನೆಯು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಶೋಕ ಚಕ್ರವು ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.
ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಧ್ವಜದ ಗಾತ್ರವು 180 ಸೆಂ.ಮೀ ಉದ್ದ ಮತ್ತು 120 ಸೆಂ.ಮೀ ಅಗಲವಿರುತ್ತದೆ. ಚಿಹ್ನೆಯ ಗಾತ್ರವು 45 ಸೆಂ.ಮೀ x 30 ಸೆಂ.ಮೀ.
ಘಟಕ/ಗಂಪು ಧ್ವಜದ ಗಾತ್ರವು 120 ಸೆಂ.ಮೀ ಉದ್ದ ಮತ್ತು 80 ಸೆಂ.ಮೀ ಅಗಲವಿರುತ್ತದೆ.
ಘಟಕದ/ಗಂಪಿನ ಹೆಸರನ್ನು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಚಿಹ್ನೆಯ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೇರ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಬೇಕು. ಭಾರತ್ ಸ್ಕೌಟ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಗೈಡ್ಸ್ ಧ್ವಜವನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಗಣರಾಜ್ಯದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗೆ ನಮಿಸಲು ಇಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗೆ ಅಥವಾ ಭಾರತ್ ಸ್ಕೌಟ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಗೈಡ್ಸ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಯುಕ್ತರಿಗೆ ಇಳಿಸಲು ಅನುವು ಇರುತ್ತದೆ.
ವಿಶ್ವ ಸ್ಕೌಟ್ ಧ್ವಜವು ಬೂದು ನೇರಳೆ (purple) ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ವಿಶ್ವ ಸ್ಕೌಟ್ ಬ್ಯಾಡ್ಜ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ಹಗ್ಗವಿದ್ದು, ಅದರ ಕೊನೆಯನ್ನು ಸಮುದ್ರಗಂಟು (Reef Knot) ಮೂಲಕ ಕಟ್ಟಿ, ನೇರಳೆ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಧ್ವಜದ ಗಾತ್ರವು 3:2 ಅನುಪಾತದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಧ್ವಜವನ್ನು 1961ರಲ್ಲಿ ಲಿಸ್ಬನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಶ್ವ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.
ಇದರಲ್ಲಿ ಇರುವ ಮೂರು ಎಲೆಗಳು ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಲಾರ್ಡ್ ಬ್ಯಾಡನ್-ಪವಲ್ ಅವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮೂರು ಮುಡಿಪುಗಳ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ. ಕೆಳಗಿನಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ಶಿರಾವಳಿ (vein) ದಿಕ್ಕು ತೋರಿಸುವ ಕಂಬವನ್ನು (compass needle) ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಎರಡು ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ನಿಯಮವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ಸತ್ಯತೆಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿವೆ. ಹೊರವಲಯದ ವೃತ್ತವು ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.
ವಿಶ್ವ ಗೈಡ್ ಧ್ವಜವು ಮೆರೆದ ಹಸಿರು ನೀಲಿ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹೊಳೆಯುವ ಹೊಳೆಯುವ ತ್ರಿಪತ್ರ (Trefoil) ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಧ್ವಜವನ್ನು 1930 ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಸಲಹೆ ಮೇರೆಗೆ 6ನೇ ವಿಶ್ವ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ನಾರ್ವೇ ದೇಶದ ಫ್ರೊಕ್ ಕಾರಿಯಾಸ್ (FROKH KARIAAS) ರವರು ತಯಾರಿಸಿದರು. 1991ರ ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ 80ನೇ ವಿಶ್ವ ಸಮುದಾಯ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ವಿಶ್ವ ತ್ರಿಪತ್ರ ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವ ಧ್ವಜವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.
ಈ ವಿಶ್ವ ಗೈಡ್ ಧ್ವಜವು ಎಡ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೊಳೆಯುವ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದ ತ್ರಿಪತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಮೂರು ಎಲೆಗಳು ಸ್ಥಾಪಕರು ರೂಪಿಸಿದ ಮೂರು ಭಾಗಗಳ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಇರುವ ಜ್ವಾಲೆ ಮಾನವೀಯತೆಗೆ ತೋರಿಸಲಾದ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಮೇಲಕ್ಕೆ ತೋರುವ ಶಿರಾವಳಿ (vein) ದಿಕ್ಕು ತೋರಿಸುವ ಕಂಬವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಎರಡು ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ನಿಯಮವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ. ಹೊರವಲಯದ ವೃತ್ತವು ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.
ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದ ತ್ರಿಪತ್ರವು ಪ್ರಪಂಚದ ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಬಲ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಬಿಳಿ ಬೆಳಕು ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಗೈಡ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಗರ್ಲ್ ಸ್ಕೌಟ್‌ಗಳು ಸಾಧಿಸಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವ ಶಾಂತಿಯ ಪ್ರತಿಕವಾಗಿದೆ. ಈ ಬಿಳಿ ಬೆಳಕು ಮೂವರು ಚಿನ್ನದ ಚತುರಸ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ – ಇವು ಮೂರು ಭಾಗಗಳ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದೆ. ಧ್ವಜದ ಗಾತ್ರವು 3:2 ಅನುಪಾತದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.
ವಿಶ್ವ ಸ್ಕೌಟ್ ಅಥವಾ ವಿಶ್ವ ಗೈಡ್ ಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ತ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಬಹುದು. ಈ ಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಬಳಸುವಾಗ, ಇವುಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜದ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಳಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಭಾರತ್ ಸ್ಕೌಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ಗೈಡ್ಸ್ ಧ್ವಜದ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎತ್ತರದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹಾರಬೇಕು.
ಕಾಪಿರೈಟ್ © 2024 ಎಲ್ಲಾ ಹಕ್ಕುಗಳು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ | ದಿ ಭಾರತ್ ಸ್ಕೌಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ಗೈಡ್ಸ್, ಕರ್ನಾಟಕ.
